Yazılı bir açıklama yapan İstif, Türkiye’nin tarihinin en hızlı teknolojik dönüşüm dönemlerinden birini yaşadığını vurgulayarak, dijitalleşme, yapay zekâ ve otomasyonun çalışma hayatını kökten değiştirdiğine dikkat çekti. Geleneksel mesleklerin hızla ortadan kalktığını belirten İstif, teknoloji bilgisi yüksek, problem çözebilen ve üretim süreçlerini yönetebilen insan gücüne olan ihtiyacın her geçen gün arttığını söyledi.
Bu gerçeklik karşısında mesleki eğitimin artık yalnızca bir eğitim başlığı olmaktan çıktığını ifade eden İstif, “Mesleki eğitim; doğrudan kalkınma, istihdam ve toplumsal adalet meselesi haline gelmiştir” dedi.
Engin İstif, Türkiye’de mesleki eğitim sisteminin dağınık yapısı ve çağın ihtiyaçlarına uyum sağlayamayan müfredatları nedeniyle ciddi sorunlar yaşadığını belirtti. Birçok okulda atölyelerin eski olduğunu, programların yetersiz kaldığını ve sanayi ile bağların zayıf olduğunu dile getiren İstif, yüksek maliyetlere rağmen mesleki eğitimin beklenen sonucu üretemediğini ifade etti. Mezun gençlerin iş bulmakta zorlandığını, işverenlerin ise nitelikli eleman bulamamaktan şikâyet ettiğini vurguladı.
Sorunun en kritik boyutlarından birinin mesleki eğitimin toplumdaki algısı olduğunu belirten İstif, meslek liselerinin çoğu zaman istemeden yönlendirilen, akademik olarak zayıf ve imkânları sınırlı ailelerin çocuklarının yoğunlaştığı okullar haline geldiğini söyledi. Bu durumun mesleki eğitimin itibarını zedelediğini ve gençlerin özgüvenini olumsuz etkilediğini kaydeden İstif, dijital çağda meslek sahibi olmanın güçlü bir temel eğitim ve teknoloji bilgisi gerektirdiğinin altını çizdi.
Ortaya çıkan tablonun üç ağır sonuç doğurduğunu belirten İstif, bunları “eğitimde düşük beceri üretimi, ekonomide nitelikli ara eleman açığı ve toplumda mesleki eğitimin itibar kaybı” olarak sıraladı. Bu sorunların birbirini besleyerek mesleki eğitimi hem ekonomik hem de toplumsal açıdan riskli bir alana dönüştürdüğünü ifade etti.
Açıklamasında çözüm önerilerine de yer veren Engin İstif, mesleki eğitimde artık küçük düzenlemelerin yeterli olmayacağını, köklü bir dönüşüm gerektiğini vurguladı. Mesleki eğitimin güçlü bir temel eğitim üzerine inşa edilmesi gerektiğini belirten İstif, çocukların küçük yaşlardan itibaren yeteneklerine göre yönlendirilmesini, okul–iş dünyası iş birliğinin gerçek ve sürekli hale getirilmesini istedi.
Dijital becerilerin tüm alanların merkezine alınması gerektiğini ifade eden İstif, öğretmenlerin sanayiyle iç içe çalışmasının ve eğitimin sürekli güncellenmesinin önemine dikkat çekti. Ayrıca mesleki etik, iş disiplini ve üretim kültürünün güçlendirilmesi gerektiğini belirten İstif, burs, iş garantisi ve kariyer imkânlarıyla mesleki eğitimin yeniden saygın ve tercih edilen bir yol haline getirilmesi çağrısında bulundu.
Açıklamasını güçlü bir uyarıyla tamamlayan İstif, “Mevcut yapı devam ederse Türkiye düşük becerili işlere sıkışacak, dijital dönüşümü kaçıracak ve toplumsal eşitsizlik derinleşecektir. Ancak yenilikçi, esnek ve iş dünyasıyla bütünleşmiş bir mesleki eğitim sistemi kurulabilirse, mesleki eğitim Türkiye’nin üretim gücünün ve rekabet kapasitesinin temel dayanaklarından biri olacaktır” ifadelerini kullandı.